Zawieszenie JDG: ZUS, składka zdrowotna, leasing i zawieszenie wstecz

Artykuł dla właścicieli JDG (jednoosobowej działalności gospodarczej), którzy postanowili zrobić przerwę i chcą wiedzieć, ile będzie ich ona kosztować. W skrócie: zawieszenie zgłasza się wnioskiem CEIDG-1, trwa co najmniej 30 dni albo bezterminowo, a na ten czas nie nalicza się składek społecznych ani składki zdrowotnej. Ale za miesiąc, w którym firma działała choćby jeden dzień, składkę zdrowotną płaci się w całości, dlatego datę rozpoczęcia warto wybrać z wyprzedzeniem.

Czym zawieszenie różni się od zamknięcia firmy, opisujemy na stronie zamknięcie lub zawieszenie JDG. Tutaj tylko szczegóły.

Kto może zawiesić działalność i na jak długo

• Zawiesić JDG można, jeśli nie zatrudniasz pracowników na umowie o pracę. Wyjątek: wszyscy pracownicy przebywają na urlopie macierzyńskim, rodzicielskim lub wychowawczym i nie pracują.
• Minimalny okres to 30 dni. Jeśli zawieszenie obejmuje tylko luty, minimum stanowi liczba dni lutego w danym roku.
• Maksimum nie ma. Można wskazać datę zakończenia, wtedy działalność wznowi się sama tego dnia, albo zostawić zawieszenie bezterminowe.
• Wniosek CEIDG-1 jest bezpłatny: online na biznes.gov.pl z Profilem Zaufanym lub e-dowodem, osobiście w urzędzie gminy albo pocztą z podpisem poświadczonym notarialnie. Dane z CEIDG trafiają do ZUS, urzędu skarbowego i GUS automatycznie.

Czy można zawiesić działalność wstecz

Źródła się różnią. Zgodnie z art. 24 ust. 2 Prawa przedsiębiorców zawieszenie JDG zaczyna się od daty wskazanej we wniosku, a biznes.gov.pl podaje, że może ona być wcześniejsza niż dzień złożenia wniosku. ZUS natomiast w opisie usługi wskazuje, że początek zawieszenia nie może być wcześniejszy niż dzień złożenia wniosku.

Do tego data musi zgadzać się z faktami: jeśli w dniach „zawieszenia” były faktury lub przychód, wsteczna data nie wytrzyma kontroli, a ZUS naliczy składki z odsetkami. Bezpieczniej złożyć wniosek przed rozpoczęciem zawieszenia albo w jego pierwszym dniu.

Co można robić w czasie zawieszenia

Prowadzić działalności i osiągać bieżących przychodów nie można. Dozwolone jest to, co wymienia art. 25 Prawa przedsiębiorców:

• przyjmować należności od klientów i regulować własne zobowiązania powstałe przed zawieszeniem;
• zbywać własne środki trwałe i wyposażenie;
• wykonywać czynności niezbędne do zachowania źródła przychodów, w tym rozwiązywać wcześniejsze umowy;
• uczestniczyć w postępowaniach sądowych, podatkowych i administracyjnych związanych z dotychczasową działalnością;
• osiągać przychody finansowe, na przykład odsetki.

ZUS i składka zdrowotna za niepełny miesiąc

• Składki społeczne za miesiąc, w którym zawieszenie się zaczęło lub skończyło, liczy się proporcjonalnie do dni działalności.
• Składki zdrowotnej nie dzieli się na dni. Za miesiąc, w którym był choćby jeden dzień działalności, płaci się ją w całości: w 2026 roku minimum 432,54 zł na skali i liniowym, na ryczałcie 498,35 zł, 830,58 zł lub 1 495,04 zł w zależności od przychodu od początku roku.
• Dlatego zawieszenie korzystniej zaczynać od 1 dnia miesiąca i wznawiać działalność również od 1 dnia.
• Miesiące zawieszenia nie wydłużają preferencyjnego ZUS: 24 miesiące biegną także w czasie zawieszenia.
• Po 30 dniach od ustania ubezpieczenia wygasa prawo do leczenia w ramach NFZ. Można je zachować przez zgłoszenie jako członek rodziny przez małżonka lub rodzica, rejestrację w urzędzie pracy albo dobrowolną umowę z NFZ.

Jak miesiące zawieszenia wpływają na roczne rozliczenie składki zdrowotnej do 20 maja, wyjaśniamy w artykule składka zdrowotna 2026. Jeśli potrzebujesz przerwy tylko na miesiąc, porównaj zawieszenie z wakacjami składkowymi: wtedy można dalej pracować, ale składkę zdrowotną się płaci.

VAT, KSeF i kasa fiskalna w czasie zawieszenia

• Zaliczek na PIT i ryczałtu za okres zawieszenia się nie płaci.
• JPK_V7 za miesiące lub kwartały, które w całości przypadły na zawieszenie, się nie składa. Za okres, w którym działalność trwała choćby przez część czasu, się składa.
• Jeśli zawieszenie trwa 6 miesięcy z rzędu lub dłużej, urząd skarbowy wykreśla Cię z rejestru VAT. Po wznowieniu rejestracja przywraca się sama, z dotychczasowym statusem i bez nowego VAT-R (art. 96 ust. 9a i 9g ustawy o VAT).
• Jeśli w czasie takiego zawieszenia sprzedajesz coś z VAT, na przykład firmowy samochód, trzeba wcześniej, przed zawieszeniem lub przed sprzedażą, zawiadomić urząd skarbowy i wskazać okres. Wtedy na ten czas urząd nie wykreśli Cię z rejestru, a sprzedaż wykażesz w JPK za ten miesiąc.
• Faktury zakupowe za leasing, najem czy telekomunikację nadal trafiają do KSeF. Sprzedaż środka trwałego firmie podatnik VAT dokumentuje fakturą na zwykłych zasadach KSeF.
• Kasy fiskalnej nie trzeba wyrejestrowywać, a bez sprzedaży w czasie zawieszenia nie jest potrzebny także przegląd techniczny.
• Zawieszenie nie powoduje obowiązku sporządzenia spisu z natury dla VAT: zasada dotycząca 10 miesięcy bez sprzedaży (art. 14 ust. 3 ustawy o VAT) nie dotyczy zawieszonych.

Leasing i środki trwałe

• Amortyzacja zatrzymuje się od miesiąca następującego po miesiącu rozpoczęcia zawieszenia (art. 22c pkt 5 ustawy o PIT) i jest kontynuowana po wznowieniu.
• Zawieszenie nie przerywa umowy leasingu, raty są płacone zgodnie z harmonogramem.
• Na skali i liniowym raty leasingu operacyjnego z umowy zawartej przed zawieszeniem zwykle ujmuje się jako koszt zachowania źródła przychodów, przy leasingu finansowym do kosztów zalicza się tylko odsetki. Ponieważ w czasie zawieszenia zaliczek się nie liczy, koszt trafia do pierwszej zaliczki po wznowieniu albo do zeznania rocznego. To praktyka, a nie wprost przepis, przy dużych kwotach warto ją potwierdzić u doradcy podatkowego.
• VAT z faktur leasingowych otrzymanych w czasie zawieszenia z reguły odlicza się w JPK po wznowieniu, jeśli spełnione są ogólne warunki odliczenia.

Wznowienie

Jeśli we wniosku była data zakończenia, nic nie trzeba robić. Jeśli zawieszenie jest bezterminowe, składa się CEIDG-1 o wznowieniu z wybraną datą, a ZUS i urząd skarbowy znowu otrzymują dane automatycznie. Składki nalicza się od dnia wznowienia, składkę zdrowotną za ten miesiąc płaci się w całości. Jeśli postanowisz nie wracać, procedurę zamknięcia opisujemy w artykule likwidacja JDG: VAT i środki trwałe.

Przykład: zawieszenie od 1 lub od 3 sierpnia

Przykład szkoleniowy, a nie przypadek klienta. JDG na ryczałcie, przychód od początku 2026 roku poniżej 60 000 zł, preferencyjny ZUS z chorobowym 456,18 zł. Ostatnie zlecenie zakończono 31 lipca.

• Zawieszenie od 1 sierpnia. Za sierpień ani składek społecznych, ani składki zdrowotnej, JPK za sierpień się nie składa.
• Wniosek złożony później, zawieszenie od 3 sierpnia. 1 i 2 sierpnia liczą się jako dni działalności. Składki społeczne około 29,43 zł (456,18 × 2 / 31), składka zdrowotna w całości 498,35 zł. Razem około 527,78 zł za dwa dni bez żadnej faktury, plus JPK za sierpień.

Częste pytania

Czy można pracować na umowie o pracę, gdy JDG jest zawieszona?

Tak, zawieszenie dotyczy tylko JDG. Ubezpieczenie zdrowotne zapewnia wtedy pracodawca i problem z NFZ nie powstaje.

Czy można wystawić fakturę w czasie zawieszenia?

Za sprzedaż środka trwałego lub wyposażenia tak. Nowe usługi i sprzedaż towarów w czasie zawieszenia są zabronione. Zapłatę za pracę wykonaną przed zawieszeniem można przyjmować.

Jakie deklaracje składa się w czasie zawieszenia?

ZUS DRA, zaliczek na PIT i JPK_V7 za pełne miesiące zawieszenia nie ma. Roczny PIT i roczne rozliczenie składki zdrowotnej składa się, jeśli w roku działalność trwała choćby przez część czasu.

Ile razy można zawiesić JDG?

Bez ograniczeń. Każde zawieszenie trwa nie krócej niż 30 dni.

Klientom, których księgowość prowadzimy, zgłaszamy zawieszenie i wznowienie, podpowiadamy, od jakiej daty korzystniej zacząć przerwę, i sprawdzamy, żeby za miesiące przejściowe nie zostały zaległości w ZUS: zamknięcie lub zawieszenie JDG. Koszt prowadzenia księgowości pokazuje kalkulator na tej stronie.

Stan na 5 października 2026 roku. To informacja ogólna, a nie doradztwo podatkowe.

Źródła: biznes.gov.pl: na czym polega zawieszenie działalności, biznes.gov.pl: zawieszenie działalności gospodarczej, Zielona Linia: zawieszenie działalności a składki ZUS.